Beter (samen) werken door storytelling
Hoe zorg je er in tijden van oprukkende techniek en thuiswerken voor dat medewerkers goed blijven samenwerken en zich verbonden blijven voelen? Storytelling kan een goede tool zijn. Els Brouwer: “Zelf gebruik ik altijd graag het voorbeeld van de blinde beer en de lamme vogel, die uiteindelijk toch een succesvol duo werden.”
Het werken in ‘klassieke’ teams waarbij een manager de taken verdeelt en iedereen op locatie werkt, is lang niet overal meer vanzelfsprekend, zo ziet ook Els Brouwer. Zij is (onder veel meer) arbeidsmarktspecialist en Chief Storytelling Officer bij de Storytelling Academy. “Samenwerken is nu anders. Er wordt meer thuisgewerkt, soms zijn teams zelfsturend. En met de opkomst van AI verandert werk bovendien snel. Daarnaast zie je dat werkvloeren veel diverser zijn geworden. Op het gebied van gender, cultuur, generaties, maar ook qua neurodiversiteit. Deze ontwikkeling roept nieuwe vragen en uitdagingen op. Want hoe zorg je ervoor dat je goede werkrelaties blijft houden? Dat werknemers zich verbonden blijven voelen en waardevol? Het delen van verhalen zorgt voor verbinding, herkenning en inspiratie. Als mensen hun verhalen delen, verandert er iets. Als een medewerker iets van zichzelf laat zien, kun je een andere kijk op dingen krijgen. Je begrijpt waar iemand vandaan komt. Zo maak je een begin om van een ik-cultuur naar een wij-cultuur te gaan, naar een gezamenlijk lot. Uiteindelijk zorgt dat er ook voor dat medewerkers zich fijner, vrijer en veiliger voelen, meer uit zichzelf kunnen halen en dus beter presteren.”
In de kring
“Maar,” zo benadrukt Brouwer, “mensen gaan niet zomaar in een kring zitten en iets over zichzelf vertellen. De randvoorwaarden moeten goed zijn. Je moet zorgen voor een veilige omgeving, leren om actief te luisteren en weten hoe je moet omgaan met grote emoties. Ik zeg dit niet om voor eigen parochie te preken, maar adviseer wel om hier een professional bij te betrekken. Bij ons leren ondernemers, hr- of teammanagers in drie dagdelen een eigen vertelkring op te zetten: wij begeleiden en monitoren dit. Een tijd geleden hadden we een grote werkgever. In dit bedrijf was de omgang erg zakelijk en de prestatiedrang groot. Medewerkers vonden het moeilijk om fouten toe te geven. Een angstcultuur ligt dan op de loer. Zij kozen ervoor alle medewerkers samen te brengen en op een podium te laten vertellen over een fout die zij hadden gemaakt. Op vrijwillige basis, uiteraard. Die bijeenkomst werd één groot feest; er is heel veel gelachen. Het zorgde ervoor dat het bedrijf een menselijker gezicht kreeg en medewerkers meer zelfvertrouwen en vertrouwen in elkaar kregen. Je kunt het natuurlijk ook kleiner maken en kiezen voor een kringgesprek, dat is een wat intiemere setting.”
Voed elkaar
Zeker de opkomst van AI zorgt momenteel voor een grote disruptie op de werkvloer, merkt Brouwer. “Uit onderzoek van Motivaction blijkt dat zo’n vijftig procent van de werknemers het moeilijk vindt om de digitale ontwikkelingen bij te benen. Vaak durven ze dit niet toe te geven. Dit levert stress op, een gevoel van bedreiging zelfs. Wat ik ook zie, is dat door automatisering vooral ouderen de behoefte hebben aan meer onderling contact, terwijl de jongste generaties wat meer afstand juist prima vinden. Nu er binnenkort voor het eerst zes generaties werken, is die verbinding extra belangrijk. Generaties moeten elkaar voeden en kunnen begrijpen: je hebt elkaars skills nodig en moet leren hoe je elkaar aan kunt vullen. Dat geldt ook voor andere vormen van diversiteit. Iemand die ADHD heeft, kun je misschien makkelijk bestempelen als een chaoot. Tot je weet wat de oorzaak is. Dan focus je niet op gebreken, maar op hetgeen de ander te bieden heeft. En zie je dus dat die blinde beer en lamme vogel samen een top-duo vormen.”
21st century skills
21st century skills zijn een set van competenties die essentieel zijn voor succes in de huidige, snel veranderende wereld, voornamelijk gedreven door technologie en digitalisering. De belangrijkste zijn: kritisch denken, creatief denken, communiceren en samenwerken. Els Brouwer: “Om in een AI-gedreven werkomgeving goed samen te werken met een team, is het belangrijk om medewerkers te helpen bij het verder ontwikkelen van menselijke vaardigheden. Juist in een AI-omgeving zijn skills als creativiteit en verhalende emotionele communicatie van onschatbare waarde. Leidinggevenden moeten deze vaardigheden cultiveren om verbinding en waardering voor elkaar in het team te laten ontstaan.”